• BIST 83.067
  • Altın 146,530
  • Dolar 3,7912
  • Euro 4,0490
  • Ankara : -2 °C
  • İstanbul : 4 °C
  • İzmir : 7 °C
  • Çankırı : -1 °C
  • Antalya : 11 °C
  • Eskişehir : -1 °C

Başağa TEK olmalı!

Başağa TEK olmalı!
Çankırı Yareni'nin bugün içinde bulunduğu durum acı gerçekleri günyüzüne çıkarırken kişisel husumetlerin de bir yana bırakılmasının zamanının geldiğine işaret ediyor.

Çankırı kültürünün temel taşlarından olan "Yaren" ve bu geleneğin bugünkü uzantılarının içinde bulunduğu durum çeşitli tartışmaları da beraberinde getirmekte.

Son olarak Sözcü18 sayfalarında Sayın Ömer Sağlam tarafından kaleme alınan ve 8 (sekiz) makale olarak okuyucusuyla buluşan yazı serisinin tamamlanması ile birlikte başlayan tartışmaya sondan başlayarak müdahil olma refleksimizin anlayışla karşılanacağını düşünüyorum.

Sayın Sağlam'ın yazı dizisinin tamamlandığı günlere rastlayan Çankırı ziyaretimde, mevcut iki yaren derneğine ilaveten yeni bir 3'üncü oluşumun bir şekilde filizlendiğini ve de kök verdiğini yaptığım görüşmelerle öğrendim.

Ve karşılaştığım bu somut olayla birlikte öteden beri savunduğum "başağa" sayısının "tek"e düşürülmesinin tartışılması gerekliliğini adeta ihtiyaç olarak görmeye başladım.

Gerek Çankırı'da bulunduğum günlerde, gerekse döndükten sonra yaptığım ikili görüşmelerin ağırlıklı bölümünde bu konunun gündemde tutulması ve de oluşturulacak ortak komisyonun yapacağı çalışma ile şehrin tanıtım simgesi olan "yaren baş ağalığı"nın layık olduğu yere hızla taşınacağını düşünmekteyim.

Bu öneri ile birlikte bugün için Çankırı'nın tanıtımında önemli bir yer işgal eden "yaren" kültürünün temsili çok daha tutarlı bir zemine oturmakla birlikte, bu kültürü tanıma gayretinde olanların içinde bulundukları "eğreti bakış"ın değişeceği gün gibi aşikardır.

Önümüzdeki süreçte yaşanabilecek bazı tartışmalara "çözüm" olabileceğini düşündüğüm önerilerimizi de alt alta sıralarsak;

- "24 Oğuz Beyini temsil eden yarenler ..." şeklindeki omurga bugün Çankırı'da 3'üz kardeşler durumundadır. "Yaren" sonradan dogmalardan acilen kurtulmalıdır.

- Başta "yaren" olmak üzere "başağalık" temsili olarak uygulanmalı ve bunun altyapısı acilen hazırlanmalıdır.

- "Başağa" gerekirse (çoklu adaylar arasından) yapılacak bir sınavla seçilmelidir.

- Temsil görevini yerine getiren yaren grubunun giderleri başta Çankırı Valiliği olmak üzere; Ticaret ve Sanayi Odası, Esnaf Sanatkarlar Birliği ve gruba dahil edilecek diğer stk'lar aracılığıyla oluşturulacak "ortak bütçe" ile karşılanmalıdır.

- Hepsinden önemlisi bugün için tartışma konusu olan sayısız yaren içtihatlarının oluşturulacak komisyon aracılığı ile olabildiğince en aza indirilerek "kirlilikten ayıklanmış" bir "yaren" geleneğinin ortaya çıkması için azami gayret gösterilmelidir.

Tarafımızdan ortaya atılan öneriler ve yıllardır bu kültürün devamı için gayret gösteren kişi, kurum ve kuruluşların benzer önerileriyle çok daha iyiye ve güzele doğru mesafe alacağına olan inancımız tamdır.

Vedat Beki

SÖZCÜ18.COM
Genel Yayın Yönetmeni

"BAŞAĞA TEK OLMALI"
Ömer Sağlam'ın konuyla ilgili düşünceleri:

“Yâren; öncelikle, bugünkü görüntüsünden arındırılarak asli temellerine oturtulmalı, bunun için gerekirse yeni baştan ciddi bir araştırma yapılmalı ve bugünkü sıradan folklor ekibi görüntüsünden bir an önce kurtarılmalıdır. En önemlisi de her önüne gelen Yâren Ekibi kuramamalı ve ocak yakamamalıdır.
 
Yâren ekiplerinde görev alacak Başağalar ve Yârenler, gerekirse eğitime tabi tutulmalı, Başağalar ve Yârenler, hangi Oğuz Boyu’nu ve beyini temsil ettiğini mutlaka bilmeli, bunun için Başağalar ve yârenler, temsil ettikleri Oğuz Boyu’nun remzini taşımalıdırlar. Tabiatıyla çağrılırken de temsil ettikleri Oğuz Boyu’nun ismiyle çağrılmalıdırlar. Özellikle Başağalar, bulundukları şehrin halkı ve yöneticileri tarafından sözlerine itibar edilen Âkil Adamlar, günümüz tabiriyle söyleyecek olursak; birer ombudsman olabilmelidirler.
 
Yârenevi, tamamıyla bir kültür merkezi olarak yeniden yapılanmalı ve gençlere burada başta Yâren olmak üzere; Çankırı kültürü hakkında eğitim verilmelidir. Madem oğlan sohbet gezmeyi babasından, kız sofra düzmeyi anasından öğrenecekse, bu öğretme işini Yârenler üstlenmelidirler.  Yâren Başağası, gerektiğinde ülkenin milli hassasiyetleri ve milli günlerde bir açıklama ve bildiri yayınlayabilmeli, onun için de saygın bir isim olmalıdırlar.
 
Yârenlerin uzak durması gereken şeylerden birisi de siyasettir. Yârenler veya Başağalar eğer siyaset yapacaklarsa, mutlaka yârenden ayrılmalıdırlar. Eğer kendi istekleriyle ayrılmıyorsa, Yârenlerin oylarıyla azledilmelidirler. Aynı durum, hiç şüphesiz Yârenler için de geçerlidir. Ancak bunun için mutlaka Yârenin tabi olacağı bir mevzuat olmalıdır. En azından bir 'Talimat' veya 'Yönerge' hazırlanıp yetkili makama onaylatılmalıdır. Yâren’de, Genel Kurul, İcra Kurulu ve Denetleme/Disiplin Kurulu şeklinde görev bölümü yapılmalıdır."
Etiketler: ,
UYARI: Okuyucu yorumları ile ilgili olarak açılacak davalardan Sözcü18.com sorumlu değildir.
Yorumlar
yarenler
18 Aralık 2012 Salı 20:27
sevgili
hala ben olayım, tek olayım düşüncesiyle yaren topluluğunu dağıtan başağa mürüvveti diye belediyenin otobüsü, mazotu yaren cezalarından kesilen paralar bununla da yarenlere mürüvvet işte yaren'i yozlaştırıp bu duruma getiren kişi hala kepçe gibi nasıl karıştırırım onun hesabında...
88.227.200.130
Murat Oruç
18 Aralık 2012 Salı 14:05
yaran
dediğiniz profesyonel olarak kültür müd. kontrolünde olabilir gösterilere bu ekip gider, tanıtımda bu ekip kullanılabilir. ama derseniz ki tek yaran olsun o zaman olmaz, bırakınız insanlar kültürlerini amatör olarak masrafını cebinden karşılayarak yaşasınlar. isteyen ekibe teknik destek kültür müdürlüğü tarafından da verilebilir.
88.249.5.253
yarenağa
17 Aralık 2012 Pazartesi 23:51
mustafa yılmaz
niye üstü kapalı yazıyorsun, bişiler söylemek istiyorsun anlatamıyorsun, açıkca söyle de ne demek istediğin anlaşılsın birilerinden mi çekiniyorsun?
88.227.202.93
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2009 Sözcü 18 | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0 539 871 23 98 | Haber Yazılımı: CM Bilişim